1943-07-14
14 lipca 1943 roku prezydent Władysław Raczkiewicz mianował Stanisława Mikołajczyka premierem Rządu RP na uchodźstwie. Szybko dał się poznać jako premier prowadzący mniej agresywną politykę niż poprzednik, choć umiał on wielokrotnie przeciwstawić się żądaniom sojuszników. Mikołajczyk starał się wynegocjować porozumienie z Sowietami, w szczególności dotyczące wschodniej granicy Rzeczypospolitej. Strona radziecka postulowała, iż granica winna zostać oparta na linii Curzona, z czym Mikołajczyk i jego gabinet całkowicie się nie zgadzali.
Pierwszym sporym ciosem dla jego rządu była konferencja teherańska, podczas której Wielka Trójka zdecydowała się rozstrzygnąć spór na korzyść Związku Radzieckiego. Mimo to Mikołajczyk i jego współpracownicy nie zostali oficjalnie poinformowani o ustaleniach poczynionych na spotkaniu. Jednocześnie z kłopotami na arenie międzynarodowej, narastał konflikt w łonie Rządu Emigracyjnego, gdzie tworzyła się coraz silniejsza grupa opozycyjna względem polityki premiera. Bardzo mocno przeciwko Mikołajczykowi występowały kręgi wojskowe z gen. Kazimierzem Sosnkowskim i gen. Władysławem Andersem na czele. Premier był zresztą osobiście uprzedzony do Sosnkowskiego, który sprawował funkcję Naczelnego Wodza. Ostateczna klęska linii politycznej Mikołajczyka nastąpiła wraz z wybuchem i upadkiem Powstania Warszawskiego.
Pomimo szeroko zakrojonej akcji dyplomatycznej, nie udało się mu uzyskać wystarczającej pomocy aliantów zachodnich, a konflikt z Sowietami uniemożliwiał włączenie się do walk Armii Czerwonej. Powstanie było zresztą przede wszystkim aktem politycznym Polskiego Podziemia inspirowanego przez Londyn. Mikołajczyk wciąż był aktywnie zaangażowany w walkę o odzyskanie choć części Kresów Wschodnich. Po konferencji ze Stalinem i Churchillem w październiku 1944 roku, gdy dowiedział się o prawdziwych ustaleniach konferencji w Teheranie, postanowił podać się do dymisji. Informacje przekazał mu Wiaczesław Mołotow i okazały się ona wyjątkowo szokujące dla dotychczasowego premiera Rządu Emigracyjnego. Mikołajczyk udał się 24 listopada do prezydenta Raczkiewicza, proszą o dymisję. Jego dotychczasowe stanowisko objął Tomasz Arciszewski.
Zachęcamy do przeczytania biografii twórcy esperanto i historii powstawania tego języka w dziale historia-kultura PAI
Stanisław Mikołajczyk w DZIALE HISTORIA-KULTURA PAI
Wszelkie materiały zamieszczone w niniejszym Portalu chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Materiały te mogą być wykorzystywane wyłącznie na postawie stosownych umów licencyjnych. Jakiekolwiek ich wykorzystywanie przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, bez ważnej umowy licencyjnej jest zabronione.